Miażdżyca zwana również arteriosklerozą to zwyrodnienie ścianek tętnic powstające w wyniku osadzania się w nich tłuszczów i soli wapniowych. Skutkiem tego procesu jest utrata elastyczności, otłuszczenie i zmniejszenie światła tętnic, a konsekwencją mogą być poważne zaburzenia pracy narządów.
Choroby naczyń wieńcowych
Miażdżyca jest najczęstszą przyczyną zawałów serca, dusznicy bolesnej oraz zaburzeń rytmu serca. Zwężenie światła naczyń wieńcowych powoduje ograniczenie dopływu tlenu do serca. Aby wyrównać niedobory tlenu serce zaczyna pracować na zwiększonych obrotach.
W zależności od stopnia postępu choroby występują dolegliwości o różnym nasileniu. Najpierw pojawia się ból tylko podczas wysiłku, później również w stanie spoczynku. Niektórzy pacjenci nie odczuwają żadnych dolegliwości, ale i u nich choroba postępuje. Skutkiem zaczopowania naczynia wieńcowego jest zawał serca.
Sport a zdrowie
Aby poprawić pracę układu krążenia oraz podnieść swoją kondycję fizyczną, można zrealizować następujący plan treningu: Przez 10 tygodni codziennie uprawiać wybraną dyscyplinę sportu wytrzymałościowego, np. pływanie, bieg lub jazda na rowerze - stopniowo zwiększając intensywność ćwiczeń. Następnie zmniejszyć nieco tempo, ćwicząc już rzadziej, ale systematycznie dwa lub trzy razy w tygodniu po 30-45 minut.
Stwardnienie naczyń mózgu
Zmiany miażdżycowe są najczęstszą przyczyną chorób naczyń krwionośnych mózgu. Mogą występować przejściowe objawy wypadania czynności, udar mózgu i postępujący stan otępienia.
Skutkami zaburzeń ukrwienia mózgu są zawroty i bóle głowy, paraliż, zaburzenia mowy, wzroku, słuchu, problemy z przełykaniem, poruszaniem się, ataki epilepsji oraz ciężkie choroby psychiczne. Miażdżyca naczyń krwionośnych mózgu może prowadzić do całkowitej utraty świadomości i zgonu pacjenta.
Zawał krezkowy
Zatory i zakrzepice powstające wskutek miażdżycy naczyń krwionośnych powodują zablokowanie naczyń krezkowych, które zaopatrują jelito w krew. Lekarze mówią wówczas o tzw. zawale krezkowym. Objawem zawału krezkowego jest silny ból brzucha oraz pogłębiający się stan wstrząsu. Ból stopniowo ustępuje, lecz stan chorego wyraźnie się pogarsza.
Marskość nerki
Często jedynym symptomem tej niezwykle groźnej choroby jest wysokie ciśnienie krwi. Zawężone naczynia krwionośne nie dostarczają odpowiedniej ilości krwi, co powoduje obumieranie tkanki nerkowej. Nerka zaczyna się kurczyć i przestaje spełniać swoje funkcje, a w organizmie gromadzą się substancje, które dotychczas były wydalane przez nerki. Konsekwencją tego stanu jest pojawienie się obrzęków oraz innych objawów związanych z niewydolnością nerek.
Zmiany chorobowe dna oka
Niedokrwienie oka powoduje osłabienie zdolności widzenia. Poprawy nie przynoszą wówczas ani okulary ani szkła kontaktowe, a jedynym sposobem leczenia jest wyeliminowanie czynników powodujących proces miażdżycowy.
Jak zapobiegać uszkodzeniom narządów spowodowanym miażdżycą?
Istnieje kilka czynników, które sprzyjają procesom miażdżycowym w organizmie. Rygorystyczne postrzeganie pewnych zasad pozwoli zapobiec, zatrzymać, a nawet cofnąć już istniejące zmiany chorobowe. Tak więc należy:
Rzucić palenie
Podstawowym powodem podjęcia takiej decyzji jest fakt, że u palaczy ryzyko zawałów serca jest wyższe o 20-50% niż u niepalących.
Ograniczyć spożycie alkoholu
Trzeba pamiętać, że nadmierne dawki alkoholu powodują nadwagę oraz zaburzenia funkcji układu krwionośnego.
Obniżyć poziom cukru we krwi
Szczególnie wysokie ryzyko wystąpienia zmian miażdżycowych dotyczy diabetyków. W utrzymaniu właściwego poziomu cukru pomoże odpowiednia dieta oraz sport.
Unikać tłustych potraw
W jadłospisie powinny znaleźć się głównie potrawy o niskiej zawartości tłuszczu np. ryby zamiast mięsa.
Kontrolować ciśnienie krwi
Wystrzegać się nadmiernych dawek alkoholu, zapobiegać i walczyć z otyłością, unikać solonych potraw. Uwaga: Lekarze przestrzegają przed przedawkowaniem leków obniżających ciśnienie krwi.
Dbać o linię
Unikać wysokokalorycznych potraw, ograniczyć spożycie tłuszczu i białka zwierzęcego. Zredukować dawkę tłuszczu w pożywieniu, zwiększyć natomiast ilość węglowodanów złożonych.
Odżywianie
Należy pamiętać, że właściwe odżywianie, począwszy już od wczesnego dzieciństwa jest podstawowym czynnikiem w profilaktyce zmian miażdżycowych.
Rozpoznanie miażdżycy
Procesy miażdżycowe można dosyć łatwo diagnozować. Jedną z metod jest badanie dna oka. Uszkodzenia naczyń krwionośnych dna oka wskazują bowiem z dużym prawdopodobieństwem na występowanie podobnych zmian w innych narządach.
